MERKBAAR METEN

Onderzoeksjaar 2018: merkbaar & meetbaar

Doret de Ruyter

bestuursvoorzitter Stichting Pro Juventute Amsterdam

Kennis zorgt ervoor dat je jezelf kunt blijven verbeteren. Kennis opdoen, toetsen, toepassen en delen met anderen is dan ook essentieel in ons streven naar veiligheid voor ieder kind. Nieuwe inzichten die daaraan bijdragen, verzamelen we op verschillende manieren: door werkbezoeken te organiseren, presentaties te geven en deel te nemen aan conferenties.

Onderzoek heeft in 2018 geleid tot de invoering van een nieuwe veiligheidstaxatie: de HAVIK. Dankzij dit instrument kunnen we de actuele veiligheid van kinderen nog beter inschatten.

En vooral: door het doen van onderzoek. Want op dit gebied gebeurt er in Nederland nog te weinig. Terwijl weten of je zorgt voor een merkbare verandering, begint bij het meten van uitkomsten. Zichtbaar maken wat je doet, welke impact dat heeft op gezinnen en daarvan leren: dát is hoe wij wetenschap inzetten voor ‘ieder kind veilig’. Gelukkig worden we daarin gesteund door Stichting Pro Juventute Amsterdam, zij maken dat broodnodige onderzoek naar kindveiligheid financieel mogelijk.

‘We bedrijven wetenschap vanuit de praktijk.’

Als Jeugdbescherming onderzoeken we uiteenlopende thema’s rond kindveiligheid. Hierbij bedrijven we vooral wetenschap vanuit de praktijk. We halen onderzoeksvragen op bij de mensen uit het werkveld: onze gezinsmanagers. Ook kijken we of onderzoek nieuwe projecten of pilots kan versterken en hoe we zoveel mogelijk informatie kunnen halen uit data die we als organisatie vastleggen. Zo krijgen we nog meer inzicht in bestaande patronen binnen gezinnen, binnen onze eigen organisatie en zelfs binnen het jeugdstelsel. Onderzoek laat zien wat goed gaat en wat nog beter kan.

Twee promoties
Voor twee van onze onderzoekers was het een bijzonder jaar: Inge Busschers en Nienke van Veelen promoveerden beiden in 2018.

Inge promoveerde op onderzoek naar de inhoud en haalbaarheid van intensief systeemgericht casemanagement binnen Jeugdbescherming. Lees hier meer over het onderzoek van Inge.

Nienke promoveerde op onderzoek naar het Nederlandse jeugdzorgstelsel en de wijze waarop organisaties en professionals hierin noodzakelijke veranderingen kunnen realiseren. Lees hier meer over het onderzoek van Nienke.

Vanuit data gericht sturen op effectiviteit
Onze ambitie voor 2019 is dat we optimaal gebruikmaken van de gegevens die onze gezinsmanagers in hun dagelijkse werk vastleggen. Het analyseren van deze gegevens, biedt ons nog meer inzicht in onze effectiviteit voor kinderen. Op basis hiervan kunnen we onze impact voor kinderen blijven vergroten.

Kennis delen, een doorlopende job
Dat wat we weten, delen we graag met anderen. Zo hebben we in 2018 meer dan vijfentwintig werkbezoeken verzorgd voor afgevaardigden van instanties uit onder andere Oostenrijk, Zwitserland en Denemarken. Ook bezochten we de BES-eilanden waar we op uitnodiging van Jeugdzorg & Gezinsvoogdij Caribisch Nederland professionals hebben geadviseerd en getraind in het verbeteren van de duurzame veiligheid van kinderen.

Samen sterk
Kennis vergaren we niet alleen, maar met de hulp van onze cliënten, medewerkers, onderzoekers en kennispartners waaronder de VU, de Universiteit van Amsterdam, de Hogeschool van Amsterdam en de Hogeschool van Holland. Ook de steun van Stichting Pro Juventute Amsterdam is hierbij onontbeerlijk.

Steun van Stichting Pro Juventute Amsterdam

Doret de Ruyter, hoogleraar Educatie aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht en voorzitter van Stichting Pro Juventute Amsterdam vertelt over de manier waarop de stichting, Jeugdbescherming Regio Amsterdam en Amsterdamse kennisinstellingen elkaar vinden op het gebied van praktisch wetenschappelijk onderzoek. Deze samenwerking levert kennis op uiteenlopende gebieden op. Al vallen alle projecten onder dezelfde gemeenschappelijke noemer: ze moeten bijdragen aan de veiligheid en het welbevinden van kinderen in de regio Amsterdam.

Doret: “Stichting Pro Juventute Amsterdam financiert onderzoeksinitiatieven van Jeugdbescherming. Daarnaast ondersteunen we ook projecten gericht op preventie die worden uitgevoerd door andere organisaties in de regio Amsterdam. We willen een zo breed mogelijke groep van kwetsbare Amsterdamse jongeren bereiken.

De onderzoeken van Jeugdbescherming uit 2018 hadden betrekking op de verbetering van diverse aspecten van de werkmethodiek GGW (Generiek Gezinsgericht Werken), zoals: het inschatten van veiligheidsrisico’s met een nieuw diagnostiek instrument (de HAVIK), het ontwikkelen van een observatie-instrument (een app) om opvoedgedrag van ouders in kaart te brengen, systeemgerichte aanpak bij delictgedrag en de effectiviteit van het basisteamoverleg. Veel van deze onderzoeken lopen over een langere periode. Jeugdbescherming werkt bijvoorbeeld al jaren met de gezinsgerichte aanpak en blijft deze methodiek verder verfijnen. Dit geldt voor meer thema’s, er is een lijn uitgestippeld en daar bouw je als organisatie op voort. Mede dankzij het onderzoek dat je doet.

‘Jeugdbescherming kan haar methodiek blijven verfijnen,
mede dankzij onderzoek.’

De samenwerking tussen Jeugdbescherming, kennisinstellingen en de stichting werkt als volgt: Jeugdbescherming heeft een onderzoeksvraag. Voor de uitvoering van het daarbij behorende onderzoek, wordt vervolgens een partner gezocht. Dat is belangrijk, want externe ogen kijken vanaf een afstand en kunnen daardoor kritischer zijn. Partijen waarmee Jeugdbescherming een hechte samenwerking heeft, zijn onder andere de VU (waaronder het Athena Instituut), de Universiteit van Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam. Met de onderzoekspartner schrijft Jeugdbescherming een onderzoeksvoorstel. Dit wordt aan ons voorgelegd en mondeling toegelicht. Dat moment gebruiken wij om mee te denken en eventueel nog vragen te stellen. Vervolgens besluiten we een onderzoek wel of niet te steunen. De voorstellen van Jeugdbescherming zijn doorgaans zo goed dat er vrijwel altijd een positief besluit valt.

Onderzoeken die we steunen, worden gevolgd en na afloop geëvalueerd. De onderzoeksuitkomsten presenteren we op onze website. Zo maken we resultaten zichtbaar en delen we de opgedane kennis.

Het is mooi om te zien dat de onderzoeken die we steunen, daadwerkelijk leiden tot concrete verbeteringen. En wat de langdurige impact van onze jarenlange steun op de veiligheid en het welbevinden van kinderen in de regio Amsterdam is? Die onderzoeksvraag zie ik zelf graag nog eens beantwoord.”